Buiten de Perken: van polderlied tot desertblues op het boerenerf

Genieten van boerderij, muziek en verhalen

Trackvogels
  • Marc Machielse
  • Anneke Flikweert

Zeshonderd bezoekers, een boerenerf, een retro muziektent en een programma dat moeiteloos van Zeeuws-Vlaamse volksverhalen naar Afrikaanse desertblues springt. Buiten de Perken is geen festival dat zich in een hokje laat stoppen. En juist daarin zit de charme.

“Meer ruimte, meer plezier”, zegt presentator Steven bij de opening van de vierde editie. Het festival is dit jaar verhuisd naar het erf van de buren, rond de monumentale familieboerderij Mon Genie. Veel groter is het terrein niet geworden, de sfeer blijft juist opvallend intiem. Strobalen, uienstrengen en groen omlijsten het podium. Op het erf wordt gegeten, gedanst, geluisterd en gepraat. Muziek vormt de rode draad, maar poëzie, verhalen en het boerenleven lopen er voortdurend doorheen.

De jonge band M-Braze mag de middag openen. De band stond eerder al op Anywave en Tribute at the Dam, maar heeft inmiddels een verandering ondergaan. Bassiste Lara Mul is ook de rol van zangeres steeds nadrukkelijker gaan vervullen. Haar donkere stem geeft de band een stevig karakter. Eigen werk als New Gen en It Hurts wordt afgewisseld met rockklassiekers. Gitarist Sylvano en drummer Marijn krijgen alle ruimte voor hun solo’s en bij Betrayal zorgt muziekdocent Frans Friederich op trompet voor een verrassende extra laag. Het optreden voelt als een kennismaking met een band die duidelijk onderweg is naar een volgende fase.

Buiten de Perken brengt deze zaterdag heel verschillende muzikale werelden samen. Broeder Dieleman neemt het publiek samen met Tamara Overkleeft vervolgens mee naar de Zeeuws-Vlaamse polder. Losjes en met veel humor vertelt Tonnie Dieleman de verhalen achter zijn liederen. Over boerenknechten, kreken, zwaluwen, het geloof en de verhoudingen op het platteland van vroeger. Dat een lied via India, Engeland en uiteindelijk ‘iemand uut Dreister’ (Peter Slager) in het Zeeuws-Vlaams terechtkomt, is een mooie illustratie van Dielemans manier van werken: oude verhalen en invloeden worden opgenomen en opnieuw verteld. Het publiek heeft er zichtbaar plezier in en zingt steeds vaker mee. Bij Aalscholvers, met zijn verwijzing naar de roerige wereld van nu, klinkt het refrein uit volle borst.

Tussen de optredens door is er poëzie in de velden en rond de boerderij. Dat past wonderwel bij het festival: Buiten de Perken neemt de tijd. Geen haastige opeenvolging van acts, maar ruimte om rond te lopen, iets te eten en onverwacht ergens te blijven hangen.

Met Trackvogels verschuift het muzikale landschap vervolgens richting wereldmuziek. Het Amsterdamse collectief bouwt met synthesizers, gitaar, drums en conga’s een hypnotiserend geheel. De ritmes zijn soms loom en meanderend, om vervolgens steeds verder op te stuwen. Invloeden uit de woestijnblues zijn duidelijk hoorbaar, met onder meer een nummer van de Malinese gitaarlegende Ali Farka Touré als inspiratiebron. Het publiek heeft niet veel aanmoediging nodig. Langzaam verandert het erf in een dansvloer. Gitaarlijnen cirkelen rond de ritmes heen, waarna de muziek steeds verder wordt opgezweept. Tegen het einde danst het publiek alsof het al uren donker is.

The Loose Fuse neemt die energie over. De band bestaat uit een aantal bekende muzikanten van het eiland en heeft met drummer en bioboer Charl een opvallende frontman. Zijn soepele stem blijkt geschikt voor een breed repertoire. Rock- en bluesklassiekers worden met zichtbaar plezier gespeeld. Van Supertramp tot Born to Be Wild en psychedelische uitstapjes. De mash-up van Voodoo Child en Wild Thing zorgt voor een uitbundige finale.

Maar Buiten de Perken heeft nog meer in petto. In de oude boerenschuur, onder de imposante houten gebinten, keert de rust terug. Broeder Dieleman vertelt er zijn waargebeurde spookverhalen uit Zeeuws-Vlaanderen. Een schemerlamp, een kleed op de vloer en een publiek dat muisstil luistert. Over Dirk van Drongelen, zwarte kunst en aardappels die door de lucht vliegen. Over varen in een trog op de zolder. En over Jane Pape, de mysterieuze vrouw die met zwarte kunst mensen zou hebben betoverd. Dieleman is zichtbaar gefascineerd door het verhaal en ziet in Jane Pape ook het symbool van een tijd waarin vrouwen die afweken van de norm snel als verdacht werden beschouwd. Het publiek wil steeds weer een nieuw verhaal. Of liever: nog een lied.

Een andere ontdekking voor het publiek is Two Seconds Before uit Flakkee. De drie gitaarbazen Isa, Merel en Mandy vormen samen met drummer Kars een opvallend sterke liveband. Loepzuivere zang, diepe bas, rollende drums en gitaren die voortdurend van karakter veranderen. Het ene moment klein en bijna breekbaar, het volgende moment groot en meeslepend. Somewhere I Belong, het titelnummer van hun vorig jaar verschenen EP, krijgt een enthousiast onthaal. Het publiek danst inmiddels blootsvoets op het erf.

DJ MaYo warmt ’t Koelhuus verder op, maar de echte apotheose komt van TisDass uit Niger. Zanger-gitarist Moussa Kildjate Albadé begint met subtiele, parelende gitaarlijnen en bouwt langzaamaan een hypnotiserend klanktapijt. De desertblues van TisDass klinkt alsof hij rechtstreeks uit de Sahara naar het Zeeuwse erf is gewaaid. De gitaar is tegelijkertijd ritmisch en melodisch, de soundscapes lijken eindeloos door te kunnen gaan. Het publiek gaat volledig mee. Het erf is inmiddels één grote dansvloer.

DJ Rubse krijgt daarna de taak om de avond af te sluiten met afro- en latinbeats. Langzaam verdwijnen de bezoekers in de nacht, richting tent, camper of huis.

Buiten de Perken heet dit festival: grenzen zijn er amper op deze muzikale wereldreis vandaag. Tussen folk en rock, tussen poëzie en muziek, tussen Zeeland en de rest van de wereld. Misschien is dat wel de grootste kracht van dit kleine festival: op een boerenerf kan de wereld ineens behoorlijk groot zijn.