Matta Klap presenteert Ups & Downs: eigenzinnig, ontregelend en verrassend dansbaar
Zo lekker, zo lekker, zo mooi!
De eerste lp van Matta Klap arriveert pas op vrijdagmiddag in Zonnemaire: twee dagen voor de albumpresentatie. Het zorgt even voor zenuwen, maar op zondag is daar niets meer van te merken. Op het erf aan de Schapenweg in Zonnemaire, waar de plaat ook werd opgenomen, viert het Zeeuwse muziek- en kunstcollectief de geboorte van Ups & Downs met een middag vol muziek, poëzie, circus, kunst en vooral een band die hoorbaar is uitgegroeid tot een hecht geheel.
Het scheelde weinig of de eerste lp van Matta Klap was te laat geweest voor zijn eigen presentatie. Pas vrijdagmiddag kwam het verlossende bericht uit de perserij in Haarlem: de vinylplaten waren klaar. Daarna volgde een haastige rit richting Schouwen-Duiveland. Twee dagen later liggen de albums keurig op tafel en is alle spanning verdwenen. Op het erf aan de Schapenweg, waar Matta Klap repeteert en Ups & Downs opnam, verandert de thuisbasis voor één middag in een kleinschalig festival waar muziek, beeldende kunst en ontmoeting vanzelf in elkaar overlopen.
Die ontspannen sfeer past naadloos bij het collectief rond Jaap Verseput. Muziek staat hier nooit op zichzelf, maar zoekt voortdurend verbinding met verhalen, kunst en publiek. Terwijl bezoekers onder de bomen genieten van een drankje en een hapje, opent Rudy Klippel de middag in de grote schuur. Met zijn droogkomische Zeeuwse liedjes, vol melancholie, absurdisme en zelfspot, heeft hij de lachers al snel op zijn hand. Zijn Zeeuwse versie van Flowers van Miley Cyrus – Blommen – is een van de hoogtepunten: "Ik ouw van m'n eihe."
Buiten laat Circus Bolo kinderen én volwassenen glimlachen met diabolo's, jongleren en draaiende bordjes, terwijl Duo Treur en Trammelant binnen juist de donkere kant van het leven bezingt. Dichter Jan Kuipers en zangeres Heleen Dekker brengen theatrale smartlappen vol dood, vergankelijkheid en zwarte humor. Het klinkt zwaar, maar blijft dankzij de droge presentatie verrassend licht.
Daarna is het tijd voor waarvoor de meeste bezoekers zijn gekomen. Matta Klap ontstond uit de resten van Verseputs eerdere band Kaviaar en groeide via improvisatie uit tot een eigenzinnig collectief waarin jazz, funk, spoken word, rock en hiphop moeiteloos samensmelten. De persoonlijke, soms maatschappijkritische teksten van Swen Blikman vormen daarbij het kloppend hart.
De set begint instrumentaal met Slide. Door rugklachten draagt Blikman het drumwerk deze middag over aan Olaf Willemse. Dat blijkt goed uit te pakken: zo zonder drumstel beweegt hij vrij over het podium en tussen het publiek, waardoor zijn voordracht nog meer overtuigt. In het titelnummer Ups & Downs vat hij de kern van de plaat samen: "Hoe meer je me naar de grond trekt, hoe meer ik ga zweven." Muzikaal laat de band horen hoeveel stappen er de afgelopen jaren zijn gezet. Jaap Verseput geeft de nummers kleur met sax en basklarinet, Brian Martens verrast voortdurend met beatbox, percussie en vocalen, terwijl Pieter van der Laan, Jibbe Vaillant en Roger van der Veken zorgen voor een soepel en avontuurlijk fundament. Alles klinkt organisch; elke muzikale uitweiding draagt bij aan het grote geheel.
Via het kritische Nee dus, het groovende Big Boys en het liefdevolle Smaakt naar meer wisselt de band moeiteloos van introspectie naar uitbundigheid. Het is niks groeit uit tot een opzwepend publieksmoment. In het melancholieke Anders slaat de sfeer om. "Misschien ben ik wel anders dan jij", zingt Blikman, eindigend met de pijnlijke constatering: "Het is hier een mooie plek, maar er is hier geen plaats meer voor mij."
Nieuwkomer Huismerk blijkt een veelbelovende toevoeging aan het repertoire, waarna Vallen/Breken de temperatuur nog verder opvoert. Blikman en Martens mengen zich in het publiek, terwijl Verseputs scheurende saxofoon de spanning verder opstuwt.
En dan volgt het moment waar de vaste bezoekers op hebben gewacht. Zodra de eerste noten van Naaktslak klinken, verandert de schuur in een uitbundig meezingkoor. Het publiek danst voor het podium, klapt mee en overal klinkt het refrein: "Ik ben een naaktslak!" Het is absurdistisch, speels en onweerstaanbaar – precies zoals Matta Klap zichzelf de afgelopen jaren heeft ontwikkeld. De albumpresentatie mondt uit in een gezellig samenzijn op het erf, met muziek van DJ MaYo: Hayo Duinkerken en Maroeska Mulder.
Dat Ups & Downs volledig in eigen beheer is opgenomen, op dezelfde plek waar de band deze middag speelt, maakt het verhaal rond. De plaat klinkt net als het optreden: ongepolijst waar het mag, zorgvuldig waar het moet, maar bovenal eerlijk en eigen. De albumpresentatie voelt daardoor niet als het eindpunt van een traject, maar als een tussenstop naar een nieuw hoofdstuk voor een van de meest eigenzinnige muziekcollectieven die Zeeland momenteel rijk is.