Zo’n vier jaar terug zou Melanie Bong hier al hebben opgetreden. Die tournee viel helaas in het niet door de covid-pandemie. Maar organisator Martin Rohde zette door en wist haar in 2026 wel naar Leiden te halen. Melanie gaf op 2 maart twee workshops in Leidse buurthuizen en stond een dag later op het podium van de Qbus.
In de Q-bus ontplooide de Duitse jazz-zangeres Melanie Bong dinsdagavond 3 maart haar onwaarschijnlijk virtuoze, tegelijk diep doorleefde zangkunst, vervuld van vreugde en energie. Samen met pianist Christian Doepke, bassist Frans van der Geest en Gijs Dijkhuizen, drums vormde zij in een "wonderful flow" een fascinerende wereldreis van Mongolië naar Midden-Europa, de Verenigde Staten tot in Brazilië.
"Muziek begint waar taal eindigt", stelde Claude Debussy (1862-1918), de veruit meest invloedrijke componist tot op heden. Wie het waagde zijn composities in taal te vatten, kon rekenen op een nurks bondig weerwoord. Afkomstig uit het proletariaat en evenals zijn ouders nagenoeg zijn gehele leven platzak, was hij vanaf kindsbeen wars van ”hoe het hoort”. Zo heeft het kunnen gebeuren dat hij is uitgegroeid tot wat later genoemd is "de vader van jazzharmonieën". Leg het oor maar te luister bij jazzpianist en componist Bill Evans (1937-1980), een van de allergrootsten. Vergreep ik me laatst toch weer aan Evans nu met Tony Bennet! Ja sorry, Melanie, via Spotify, dat is inderdaad de pot dood voor muzikanten. Terwijl immers alle muziek pas is zodra zij in levenden lijve klinkt.
Hoe dit zij, veuillez m'excuser, Monsieur Debussy, Cher Père des harmonies jazz, ik was meteen ingenomen door Melanie Bongs pianist Christian Doepke. Zijn harmonieën zijn de haren te berge rijzend cool, daarin meende ik weleens Maurice Ravel te traceren, alsook “verschijningen” uit de zogeheten twaalftoonsmuziek en ja dan die complexe bebop. Want kijk, heel goede muzikanten kunnen het niet nalaten bij elkaar leentjebuur te spelen, dat is van alle tijden, om vervolgens daaruit een geheel eigen denktrant te peuren. Want spelen, juist samen spelen, leert denken, het is niet andersom. Eenvoud en ja afgemeten voornaam kenmerkt het spel van Christian Doepke uit München, een goede bekende van Melanie Bong natuurlijk. En dit op zo’n eenvoudige piano nota bene, dat nemen althans jazzpianisten steeds voor lief. Bassisten vormen althans voor mij telkens een raadsel, een heerlijk raadsel, want harmonisch best te snappen, hoe ze toch in vredesnaam al plukkend de ruggegraat van een ensemble creëren. Van der Geest doet dit met meesterlijke schwung. En dan drummer Gijs Dijkhuizen, wat een vrijelijk, geestig, stromend spel legde hij wel niet aan de dag. Chapeau! Had dit ad hoc-trio naar verluidt zaterdag maar een uurtje om elkaar af te tasten, in deze zo korte kennismaking en de volgende dag al voluit Fascinating Jazz in Zoetermeer bleek het helemaal te klikken. Zo te merken geïnspireerd door Melanie Bongs genereuze ‘lead’.
Onwaarschijnlijk veelzijdig is Melanie Bong, en wat verbijsterend is: vanzelfsprekend supervirtuoos. Zo speelde zij als van nature ook heel even met de Mongoolse keelstem – het (getempereerde) gefluit daarbij van pianospelende Christian Doepke? –, alsook vleugjes van de extreem hoogontwikkelde techniek van jodelen en een prachtig lied uit Slowakije, een samba van Antonio Carlos Jobim, Charlie Parker en Cole Porter. Geboren in München en opgeleid aan de Muziekuniversiteit Graz, Oostenrijk, blijkt Melanie Bong op haar beurt wars van grenzen. Een aardje naar haar Sinti-vaartje? Al met al eerlijk, zo’n heerlijk veelzijdige zangkunst als van Melanie Bong hoorde ik maar heel zelden. En zij is zo compleet en verrukkelijk innemend dat zij van haar concertgasten in haar hoge vlucht als vanzelf met zich meesleept en daarboven zolang een gemeenschap met hen vormt. Melanie Bong is een fenomeen, daarom graag gauw en vaak terug in Q-bus. Met dank aan programmeur sinds jaren Hans van Polanen, evengoed in zulk repertoire een der besten hier te lande, internationaal gezocht onder de beste muzikanten bovendien.
Het Melanie Bong Quartet speelde op 3 maart bij Van Polanen presenteert in de Qbus.
Melanie Bong zang / Christian Doepke piano / Frans van der Geest contrabas / Gijs Dijkhuizen drums
