Indie versus hyperpop met WIES en IDA in grote zaal van Paradiso
Nederlandstalig voert boventoon in Amsterdamse poptempel
Als WIES en support IDA op het affiche staan, dan weet je als Paradiso Amsterdam dat het wel eens druk kan worden op de donderdagavond van 23 april. Het is Nederlandstalige indie van WIES, tegenover de Nederlandstalige hyperpop waarmee IDA het afgelopen jaar zichzelf heeft gepresenteerd tijdens de Popronde.
Vlammen op scherp
Politieke types die vooral niks doen, krijgen ervan langs
Terwijl het publiek zich losmaakt van de bar en richting het rood pluche beweegt, staat IDA al klaar om de boel meteen open te trekken. Geen voorzichtig opwarmertje, geen aftastende eerste minuut. Dit staat nú aan. Ontzettend dansbaar, strak in de beat en vol energie.
Het zwaartepunt ligt onmiskenbaar bij Ida Weiler. Ze beweegt alsof stilstand geen optie is. Haar stem, soms kraakhelder, dan weer vervormd en door de elektronica getrokken, snijdt dwars door de zaal. Ze kijkt het publiek recht aan, zichtbaar gespannen, maar minstens zo zichtbaar gretig. Er zit iets van ontwapening in die combinatie: het meisje met een gitaar op haar slaapkamer is er nog steeds, alleen staat ze nu in Paradiso.
De band om haar heen staat stevig. Matthijs Groenland bestuurt de drumcomputer rechtop, wat het geheel iets fysieks en directeurs geeft: elk ritme wordt geduwd, niet gelegd. Evelien Keesmaat (ook bekend van Honey I’m Home) beweegt zich soepel tussen synth en gitaar en kleurt de nummers met scherpe accenten en onverwachte wendingen. Samen bouwen ze een compacte livesound die club en podium moeiteloos samenbrengt.
Muzikaal schuurt IDA bewust. Hyperpop met randjes, clubbeats met een rafel. De teksten snijden door de glitterlaag heen. Politieke types die vooral niks doen, krijgen ervan langs; frustratie wordt niet uitgesproken, maar eruit gegooid. Protestmuziek zonder vingertje, maar met een lijf dat niet stil wil staan. Juist daarin zit de kracht: je kúnt hierop dansen, maar je hoort ook waar het knelt.
Dat IDA in een stroomversnelling zit, is voelbaar. Eerder deze lente heeft ze nog gestaan op Paaspop, waar ze daar al heeft laten zien dat grotere podia haar niet afschrikken, maar aanzetten. Die groei hoor je terug in het repertoire van vanavond. Het beweegt, zoekt, durft te wisselen van richting. Van opgejaagde clubtracks tot rauwere uithalen die bijna tegen punk aanschuren. Geen twijfel, wel honger.
Het slot is raak. Vlammen!, de nieuwste single, maakt zijn titel volledig waar. Een energieke kers op de set, precies op het moment dat de zaal zich klaarmaakt voor WIES. Het nummer brandt, duwt en laat iets achter in de ruimte. Niet alleen warmte, maar spanning.
Als IDA het podium verlaat, voelt het niet alsof een voorprogramma is afgerond. Eerder alsof de zaal alvast in beweging is gezet. De lont is aangestoken. Wat volgt, brandt des te harder.
WIES
Alleen vanavond is alleen vanavond
Nog voordat er één noot is gespeeld, hangt het al in de lucht. Op het grote doek schiet AAAAH! voorbij, steeds opnieuw, als een waarschuwing en een uitnodiging tegelijk. De titel van het nieuwe album is geen versiering, maar een noodzaak. De Grote Zaal van Paradiso vult zich met geschreeuw dat niets met zingen te maken heeft, maar alles met ontlading. Uitzinnige fans laten zich al horen voordat WIES ook maar het podium opstapt.
Vanavond staat WIES hier met z’n vijven, ter ere van AH!, het album dat in februari is verschenen. Groter van opzet, breder uitgewerkt en hoorbaar geschreven met het podium in het achterhoofd. Waar de band ooit begon in kleinere bezettingen en intieme settingen, voelt deze avond als een logisch uitwaaierende volgende stap. Ze openen met Sigaret. Meteen mee, meteen aan. De zaal slikt het nummer zonder weerstand in en ademt het weer uit richting het podium.
Tijdens Spijt is iets voor later ontstaat er een spel tussen band en zaal dat de hele avond blijft terugkeren. Elke keer dat AAAH! op het scherm verschijnt, schreeuwt het publiek het woord zonder aarzeling terug. Hard, synchroon, ongeremd. WIES heeft vanavond geen achtergrondkoor nodig; de zaal neemt die rol gretig op zich.
De band klinkt hecht en ruimtelijk. De bassist zingt mee en wordt gehoord. Niet verstopt in de mix, maar echt aanwezig. Het is opvallend mooi en geeft de nummers extra gewicht. Hier staat geen front met begeleiding, maar een groep die elkaar zichtbaar en hoorbaar draagt.
Halverwege de set zoomt zangeres Jeanne in op het grote thema van het album. ,,Het woord tijd komt wel 52 keer voor op de plaat,” vertelt ze. Niet als grap, maar als constatering. Tijd is zo’n groot thema, omdat alles maar één keer gebeurt. Op één manier. En nooit meer precies zo. Dat besef vormt de brug naar Of er nog iets terugkaatst, een nummer dat open blijft hangen, alsof het zelf nog twijfelt of er antwoord komt.
Vanavond is alleen vanavond. En iedereen lijkt zich daar bewust van. Zelfs de drummer staat er hardop bij stil: optreden in Paradiso, in de straat waar hij geboren is. Het moment klapt even dicht op zichzelf. Niet sentimenteel, wel scherp.
Met het tedere Voor De Gek verandert de energie, zonder te breken. Jeanne kijkt dromerig omhoog terwijl de zaal mee de zachtheid in wordt gezogen. Het publiek wiegt, ademt, volgt. De aandacht is volledig.
Dan wordt de ruimte onderdeel van de show. De Grote Zaal heeft een balkon in het midden, en WIES speelt daar maar al te graag mee. Op deze tour spelen ze elke avond één nummer dat alleen die avond klinkt. Een bewuste keuze die past bij het tijdsbesef van AH! In Paradiso voelt dat extra geladen. Bij een eerdere show hier ontstond Drijfzand; vanavond grijpt alles opnieuw logisch in elkaar.
Bij Soms is het te laat verandert Paradiso in een karaokezaal. De stoelen op het balkon staan er nog, maar worden niet meer gebruikt. Iedereen staat. Iedereen zingt. Het is luid, rommelig en precies goed. Zelfs bij Bandje ontstaat er een moshpit, alsof niemand zich nog kan inhouden.
WIES speelt strak, maar laat ruimte. Voor het publiek, voor het moment, voor het idee dat dit niet herhaalbaar is. Als de lichten aangaan, blijft dat gevoel hangen. Dat je erbij was. Dat dit het was.
Alleen vanavond. En precies daarom genoeg.