Crossing Border 2021: vrijdagavond
Verhalen, impulsen en zwaar bonkende beats vanuit het Korzo-theater
Dat Crossing Border een festival is met een voorliefde voor boeken mag wel duidelijk zijn. Het literaire karakter is op de vrijdagavond van deze Korzo-editie in alle aspecten vertegenwoordigd. Het gaat verder dan de uitgestalde boeken in de foyer en de talloze auteurs op het programma. Het lijkt wel alsof de muzikanten, ondanks soms een muzikale generatiekloof, dichter bij het woord staan dan voorgaande jaren.
Eerder op de avond opende Me Rex in Heartbeat Hotel het muzikale programma van deze vrijdagavond van Crossing Border. Het indiebandje uit Londen maakt vrolijke muziek, ondanks dat de teksten dat niet altijd zijn. Het viertal speelt complete nummers. Voor veel bands een gegeven, maar niet voor Me Rex. De band zette op debuutalbum Megabear namelijk 52 korte fragmenten die in willekeurige volgorde kunnen worden afgespeeld om iedere keer een ander nummer te vormen. Dat heeft wel tot gevolg dat sommige nummers, samengesteld uit de fragmenten op Megabear, wel erg op elkaar lijken. Bands als Me Rex hebben we al vaker gehoord, ook op eerdere edities van Crossing Border, maar als ze pakkende liedjes maken zoals de Britten dat doen, kunnen we daar prima mee leven.
Bij de ingang van The Raven verzamelen kluitjes Crossing Bordergangers zich om de pompende klanken van tubaspeler Theon Cross mee te pikken. We banen ons een weg naar binnen om niets te missen. Dan blijkt dat er meer dan genoeg ruimte is. Deze hedendaags en eigenzinnige hybride jazz is maar bij vlagen spannend.
Het doet denken aan een vlucht door de ruimte waarvan het uitzicht weergaloos is, alleen kent de rit geen einde. De Sons of Kemet-gediende is naast uitgesproken ook zweverig. En dat zorgt ervoor dat de zaal langzaam leegloopt. Zou het komen omdat het werk instrumentaal is, en daardoor de link met de Afro-Caribische diaspora niet direct te leggen is? En daarom het publiek niet raakt? We dwalen af. Tijd om weer door te gaan.
Sprekender is Manu van Kersbergen, die gemakkelijk zonder backing band of backing track een publiek kan entertainen. Als woordkunstenaar en spoken word artiest is hij een schrijver in het wild. Nooit op papier, wel op muziek. Vanavond omlijst door de kneiterstrakke en jazzy backing band Multibeat. We horen nieuw materiaal, net als vorig jaar online, maar offline komt het ongetwijfeld beter over. De tracks komen voort uit de ervaring als postmoderne papa en maatschappijkritische rapper. De goed verstaanbare performance dwarrelt tussen manie en pracht in. Bij een track over hebzucht zit er zowaar een freudiaanse analyse verstopt doordat klank, tekst en muzikale invulling ons doet realiseren dat het in ons allemaal zit. De rapper lijkt bijna in schizofrenie te vervallen. Als kers op de taart heeft Manu collega’s in woord meegenomen. Stryder, Suehaylee en Guus van der Steen, die op hun beurt thema’s als trots, luiheid en doorgeslagen goeddoeners analyseren.
Tijd voor politiek. Wie de bio van Big Joanie leest, vindt namen als Thurston Moore en Jack White die de band vooruithielpen. Tijdens het optreden in Heartbeat Hotel noemt de “black feminist punkband” uit Londen dat ze op een playlist van IDLES, met wie ze volgend jaar gaan touren, staan. Niet de minsten dus. Muzikaal rammelt het aan alle kanten. Een metronoom zou halverwege het eerste nummer wanhopig het bijltje erbij neergooien en je vraagt je soms af of de dames elkaar kunnen horen. Maar ja, ook dat is punk, en sommige nummers zijn best catchy. Belangrijker is de boodschap, en die heeft het trio bij zich. Zo wordt een weinig subtiele sneer uitgedeeld aan een zeker festival dat zich richt op muziek uit Londen (zonder het bij naam te noemen) omdat daar vooral bands bestaande uit witte mannen en een enkele witte vrouw op het podium stonden. ‘Dat is niet wat Londen is, Londen is multicultureel.’ Het overwegend witte publiek slikt het als zoete koek.
Voor aanvang van Adrian Crowley is het rumoerig in de schuilkerk. Er hangt een klamme doch opgewekte sfeer. Als Gideon Rozendaal de uitspraak van de act benadrukt - het is kroowley, niet krauwley - slaat de stemming om. Het is ineens muisstil en alle aandacht is gevestigd op Adrian. Het klinkt weergaloos, wanneer Adrian uithaalt, galmen de klanken met bravoure door de schuilkerk. Het maakt het optreden, dat ingetogen voortkabbelt net dat extra beetje dynamisch om vol te houden. De verhalenverteller is zelf net zo onder de indruk van de akoestiek als het publiek.
We worden getrakteerd op druilerige songs, die wegvallen door de eentonigheid in de bewuste herhaling van songteksten. Het is een kracht, maar tevens een duidelijke valkuil. De vergelijking met Leonard Cohen is al snel gemaakt. Pluspuntje van dit optreden is echt de locatie en bevangen sfeer die ontstaat door de stilte. De herhalende lyrics voelen als aan als sussende mantra’s. We sukkelen bijna in een droomstaat. Waar zijn we? Oh, het is alweer voorbij.
Het compleet tegenovergestelde gebeurt bij James BKS die The Raven doet kolken. De produce maakt een mix van hiphop en Afrikaanse muziek die swingt en rockt als een malle. BKS werkte eerder samen met grote namen als Snoop Dogg, Puff Daddy (of hoe hij nu ook heet) en T-Pain, maar besloot terug te keren naar Frankrijk om zich in zijn Afrikaanse roots te verdiepen. Een goede stap, getuige zijn optreden in The Raven.
Zelf staat BKS centraal op het podium, omringt door een band van grote klasse. Het merendeel van de vocalen komt voor rekening van zangeres Anna Kova en rapper Big Venice, die het publiek continu opzwepen. Toch is het niet alleen feest; Anna Kova maakt indruk als ze tijdens een intro samen met gitarist Elias Israel de zaal stil krijgt. Mensen in het publiek omhelzen elkaar. Daarna gaat het feest weer door om veel te snel weer afgelopen te zijn.
Als de laatste act van Heartbeat Hotel wordt geïntroduceerd als een Aleksandr Poesjkin op de beats piekt onze aandacht. Nog een verhalende muzikant? Chibi Ichigo is niet de kleine aardbei die de naam doet vermoeden. De Vlaams-Russische dame flowt op zware beats die wisselen tussen moderne trap, klassieke hiphop en clubmuziek zoals uit die bekende openingsscène van Blade. Een gast in de foyer werpt een angstige blik door het raam naar binnen, terwijl binnen de beukende kickdrums overheersen. Het geeft Crossing Border een laatste oppepper.
Het tempo zit er vanaf het startschot zo hoog in dat degene die niet bekend zijn met de muziek - en dat zijn er vanavond op dit festival best wel wat - wat onnavolgbaar overkomt. Dat is zowel een plus als een min. Maar laten we eerlijk zijn. Deze dansbare afsluiter van de vrijdag doet er echt alles aan om er echt een feestje van te maken. En dat loont. Een handvol festivalgangers worden uitgenodigd op het podium om het showelement een upgrade te geven. De tomeloze energie van Chibi Ichigo zet het aanvankelijke slappe respons om in een bruisend slotstuk van de eerste festivaldag.