Ambient zonder end

All-inclusive relaxen op Ruisfest 3

.
  • Bas Kleijweg
  • Ilse Kalisvaart

Vele Nederlanders doen tegenwoordig aan staycations, waarbij ze door de ogen van een toerist de eigen omgeving gaan verkennen. Reisbureau 3voor12 Leiden ging u voor met een pakketreis naar een rustieke boerderij te Warmond voor de derde editie van Ruisfest, een eclectisch ambient-evenement waarbij liefdevolle ontspanning hoog in het vaandel staat. De voetjes bloot, zweven op soundscapes en hangmatten voor het echte vakantiegevoel. Ontdek het, voor het straks vol zit met vakantiegangers!

Miaauw.3000 & Jonas Noane

.
© Ilse Kalisvaart

(On)natuurlijke geluiden

Na een gemakkelijke fietstocht vanuit Leiden langs vaarten en polders belanden we op de Lakenvelder Boerderij Met een kleedje op het gras hebben we goed zicht op de DJ booth, waar Miaauw.3000 de eerste uurtjes verzorgd. Het is een spacey set, met afwisselende samples die soms bijna net zo organisch gekozen zijn als het eten, en andere keren niet te plaatsen elektronische effecten zijn. Kikkergeluiden worden afgewisseld met tonen die rechtstreeks uit klassieke spelcomputers lijken te komen. Ik zit te dubben of je dit dub kan noemen of niet, maar een vleugje orgel of sitar houdt het allemaal fris. Terwijl de DJ je in een ontspannen mindset zet, laat ik de blik over het terrein gaan. De boomgaard is redelijk beschut tegen de wind, en een vogel doet wanhopige pogingen tegen het geluid van de strategisch geplaatste torens van boxen in te kwetteren. Dat is dan misschien wel de enige natuur verstorende factor op het festival.

De hosts weten te vertellen dat niet alleen het eten van lokale bronnen komt, ook het decor is een kwestie van upcycling geweest en de boel draait op zonne-energie. Er is weliswaar een wolkendek, maar juist dat plus een strelend briesje dragen bij aan de aangename gezapigheid. Afgedankte apparatuur dient als versiering, met toetsenborden naast de etensborden bij de voedselkraam en een tent met televisietoestellen waarin artieste TANK als een gekke professor trippy projecties maakt. Check je Tsjechov, want zij zal later terugkomen. De DJ kijkt de kat niet uit de boom, maar is inmiddels overgeschakeld op actievere meuk: woordeloze zang, knersende synths, hihats en snare samples.

Bieb aan bliepjes

Zonder spoed wordt het stokje overgenomen door Jonas Nuane, die ook een bibliotheek aan geluiden heeft die even blij als bizar zijn. Zuchtende zangeressen, digeridoos, glitchende voice-overs die vragen “where’s the instinct? Where’s the waveform?”: het is bijna alsof men elkaar aan het aftroeven is qua collectie. Alhoewel dit veel vrienden uit de scene zijn van DJ-collectieven en free party organisatoren (illegale raves in de taal van de wouten), voel je je als meer casual bezoeker geen buitenstaander en zit men niet in de netten te netwerken (creatieve zitplek maar een martelgang voor je rug).

De verzorgde lunch is een Koreaanse toast, een makkelijk hap terwijl je ogen sluit en achterover hangt bij de luie loops overgaan in funky passages en vervormde pianostukken. De overdekte booth wordt steeds voller met allerlei gadgets, waaronder een oscilloscoop voor het aflezen van de audiogolven en het beter afstellen van de balans. Over balans gesproken, die moet je ook hebben voor de klassieke houten kakhuisjes, wil je de deur niet per ongeluk open tikken. Terug naar de natuur heeft ook zo z’n keerzijde.

Rojo Y Rosa & Noem Waal

.
© Ilse Kalisvaart

Solo spoken word

Naarmate de middag vordert, worden de acts excentrieker. Rojo Y Rosa mengt ambient met passages spoken word. Melancholische piano en Gregoriaanse galmen klinken op de achtergrond terwijl ze met echoënde stem passages uit haar dichtboek voorleest. Als je ondertussen naar de pluizige wolken in de lucht kijkt, waan je je bijna in een landschapsschilderij. Geen enkele artiest hier maakt exclusief ambient. Ze hebben allemaal andere specialisaties in hun portfolio voor de feestavonden, maar die invloeden zijn wel voelbaar. Terwijl de zwaluwen laag overvliegen, gaat het dichtboek dicht en worden de gesproken teksten vervangen door geluiden van xylofoon en windgong, fluit en viool, het wegdromen afgewisseld met dampende beats. Ze is geconcentreerd bezig met koptelefoon strak op, alsof ze een retraite in goede banen moet leiden. Ondertussen is er een busje met nieuwe apparatuur uitgeladen, de opbouw van de volgende unieke artiest.

Dubbele cassettedecks

Noem Waal, een collectief geleidt door Anna Randt and Papi Gaba, hebben twee cassette decks vol bandjes in de booth gezet. Ze knallen er de meest uiteenlopende tapes in, van dictees tot daadwerkelijke ruisfragmenten, in een creatieve kakofonie waarin je brein toch langzaamaan structuur gaat ontwaren. Is dit overactieve patroonherkenning, of zijn de twee gewoon zo goed op elkaar ingespeeld? Het is wel zo dat niet iedereen er zijn aandacht bij kan houden, en dat is ook helemaal niet erg. Ambient betekent ook een beetje achtergrondgeluid, meer sfeerschepping die capriolen of goede gesprekken faciliteert. Af en toe gooien ze er een fragment in dat dan weer de aandacht trekt. Een plotselinge schakeling, een grappig stukje geript uit een radioshow, het blijft boeiend.

Serti

.
© Ilse Kalisvaart

Gesertificeerd

Serti mag tijdens het avondmaal aan de slag, en terwijl er voor een gulle maaltijd van Marokkaanse makelij een lange rij staat, gooit de DJ er een reeks genres die soms wat weg heeft van Explosions In The Sky en dan weer oerwoudgeluiden en sambaballen samplet. Onder zo’n beetje alles zit een sterkere drummachine, en de eerste danser van de dag is gespot. Brokkelende fragmenten doen me met natte vinger zoeken naar het juiste hokje. Drone? Ik verschuil me achter het feit dat ik nu ga eten, en tegen de tijd dat het smakelijke portie verorberd is zijn we alweer aanbelandt bij een meer herkenbare panfluit of een treurige, slepende viool. We hebben in ieder geval gecertificeerd dat het uiterst gevarieerd is. Ondertussen is er ook een artiest met een geheimzinnige grote koffer zichzelf aan het installeren.

Sfeerfoto's

Klankspoor

.
© Ilse Kalisvaart

Modulair in the air

Een muur aan kabels en kastjes verhullen de gedaante van Klankspoor, een grote naam in de modulaire techno. Het sist, het bonkt, de lucht wordt grijzer, de wind neemt de warmte weg en een soort galm effect alsof je in een parkeergarage staat verplaatst de vibe van de natuur naar het industriële. Co-organisator Pelle weet te vertellen dat hij de boomlange meneer heeft geleend bij het Delftse collectief Turbine, en dat veel artiesten in de lineup op dezelfde manier zijn ontdekt. Een clubnacht van bevriende organisaties is altijd goed om een verlanglijstje aan te vullen.

De indrukwekkende speaker systemen hebben zo op vergelijkbare wijze te leen gekregen van CFX Soundsystems. Korte uitleg daarover: als je als groep DJs niet afhankelijk wil zijn van reguliere locaties of apparatuur waar je innerlijk audiofiel over gaat kermen, dan brand je zelf een gat in je portemonnee om een stapel boxen op te bouwen die precies past bij het geluid dat jij wil laten horen. Als dank voor zijn genereuze uitleg mag Pelle bij hoge uitzondering een paar blaadjes uit mijn notitieblok hebben om de bonnen bij de bar aan te vullen. Terug naar Klankspoor, die nu onder de paarse gloed van de verlichting de knopjes iets meer op standje ambient heeft ingesteld. Een wazig walvislied aan stoorgeluiden zet je oren op twee verschillende schaatsen, en voelt iets intiemer aan dan de kille vibe van het begin van de set. Mijn arsenaal aan EDM-terminologie begint op te raken, dus ik ga weer verder met buurten.

Hazel

.
© Ilse Kalisvaart

Dissidente deuntjes

Hazel is een veteraan van de Chinese free party scene, die heeft meegemaakt hoe de autoriteiten dat hardhandig de kop in drukte. De visuals worden verzorgd door de artieste TANK, gehuld in labjas. die fluïde projecties op de bomenhaag. Een vuurkorf lokt de mensen naar het midden om één grote kring te vormen. Breakbeats mengen met een vlucht overvliegende ganzen. De set is de meeste dansbare tot nu toe, op een ontspannen manier. Af en toe een speelse sample, zoals eentje die net lijkt op hondenspeelgoed waarin geknepen wordt. Pardoes passeren er ook piano-akkoorden, licht melancholisch dat het festival zijn einde nadert.

Hazel flext achter de decks, terwijl Pelle een kussen op het DJ-meubel legt om in kleermakerszit de energie van dichtbij te absorberen. Een diep stemsample met minimale tonen maakt het surreële plaatje compleet. Een niet nader te identificeren Chinees snaarinstrument (de natie komt om in de citers en luiten) klinkt als een rouwend overblijfsel van een weggevaagde scene die zoveel mensen zoveel moois bracht. Ongemerkt zijn de twaalf uur er doorheen gegaan, en met een voldane moeheid gaan we huiswaarts. Next level relaxen vergt nog best wat van een mens.