Jessica Kulka: “Foreign Bloom is veel meer dan muziek. Het is een heel universum.”
Over film, fashion en de emotionele kracht van rood
Jessica Kulka bouwt met haar Foreign Bloom aan een eigen wereld, een eigen universum. Het bouwproces voelt als een visuele en muzikale reis, die in november zal uitmonden in het debuutalbum ‘The Palace You Built’. Jessica wil ons heel graag meenemen, want de reis is minstens eens even mooi als de bestemming.
Vanuit een grauw en koud Maastricht stappen we behoedzaam haar atelier binnen. En meteen voelen we het: dit is een heel andere wereld. Rekken met rode jurken, rijen rode schoenen en laarzen, spiegels, kunstposters- en kaarten, met veel gevoel aangevuld met de meest markante snuisterijen. Jessica glundert trots, terwijl wij onze ogen uitkijken en het visuele laten inwerken op ons gevoel. “Wat je hier ziet, dat ben ik. Dit is de binnenkant van mijn brein.” Wat een eer om toegelaten te worden tot iemands gevoelswereld. Maar wie haar muziek, films en optredens een beetje kent, zal dit alles niet verbazen: Jessica deelt graag. Daarom zijn wij ook uitgenodigd. Juist hier, juist nu. “Want dit is het momentum, vind ik. We zijn nu drieënhalf jaar bezig met het album. Binnenkort komt de single ‘Spent it all’ uit, de vierde in de rij van in totaal tien songs. Tegelijk werken we aan de laatste films.”
Jessica maakt haar muziek samen met Frederik Tings, ook bekend als Glückskind. “Ik noem hem altijd Freddy. Hij is mijn partner in crime. We zijn allebei ondernemers en echt dedicated aan dit project. Maar het is wel míjn project. Ik schrijf de nummers en zet ze in Cubase, als een soort vergevorderde schetsen. Dan gaat het naar Freddy en gaan we het samen verder produceren. Ondertussen kennen we elkaar zo goed dat hij mij meteen begrijpt als ik een bepaalde sound of vibe wil. Hij is mijn producer, maar hij treedt niet op met mij. Foreign Bloom is dus echt mijn project, maar zonder hem zou er geen Foreign Bloom zijn. Maar zonder Stefan Habets op het podium ook niet. En dat geldt ook voor Céline Leuven en Marie L’ormeau achter de filmcamera, of Laura Knipsael achter de fotocamera.” Jessica is daarin heel duidelijk: “Foreign Bloom is mijn visie, maar zij werken allemaal met mij samen om die visie uit te voeren. En daarin geef ik hen zeker ook vrijheid. Het is niet voor niets dat ik juist met hen samenwerk.” Ze neemt de foto’s van Laura als voorbeeld. “Haar eigen werk is meer richting fashion. Bij ons is het meer vervreemdend en dat pusht zij ook. Ik vind dat interessant en ik vertrouw heel erg op haar visie. Zo werkt het ook met Céline. In de filmbeelden gaan we voor een poederige scherptediepte. We hebben veel samengewerkt en weten precies welke uitstraling we willen hebben. Dat is heel fijn.”
Over die uitstraling gesproken… welk beeld, welk gevoel past bij Foreign Bloom? Jessica glimlacht. Dit is haar terrein, haar wereld. En ze praat er graag over. “Foreign Bloom is een complexe emotie. Zij mag melancholisch zijn. Zij mag droevig zijn, maar niet drama-droevig. Niet huilend in een hoekje zittend en er niet meer uitkomen. Foreign Bloom gaat over kracht en over leiden, met een korte ei. Maar ook over lijden met een lange ij.” De titel van het komende album sluit daar perfect op aan: The Palace You Built. “Het gaat over machtsdynamieken. Soms is het goed om een onderdanigheid te hebben. Om mee te gaan in een stramien dat veilig voelt. Sommige nummers voelen dan ook als veilig. Terwijl andere nummers meer voelen als onderdrukking, of juist als het herpakken van je kracht. Ik speel met al die emoties, die ik benader vanuit een filmisch perspectief. De tien songs zijn de delen die samen een verhaal vertellen, als de scènes van een film. Daarom komt er ook letterlijk een film bij het album.”
De albumtitel heeft ook een historische context. “Mijn ouders zijn binnenschippers. Ik heb tien jaar in een internaat gewoond. Op mijn vijftiende woonde ik al op mezelf. Eigenlijk was het toen altijd zo van: ‘lekker je eigen paleisje bouwen’. Ik had daar van kinds af aan ook behoefte aan, om bepaalde dingen te verwerken. Dat heb ik nu niet meer zo. Het is niet zo dat ik nu nog dingen aan het verwerken ben in mijn werk. Maar het is wel The Palace You Built, hè. En als je in dat paleis bent, dan groei je op met heel veel geld. Is het dan een mooi paleis? En is het dan een veilig paleis? Of is er onderdrukking? Maar ook in onderdrukking bouwt ieder voor zich een eigen paleis. Ook dan bouw je aan een eigen mooie wereld. Daar staat de titel voor, beschreven in tien songs. Het zijn een soort onderzoekjes naar machtsdynamiek. En dan gaat het niet alleen om mezelf. Ik gebruik ook andere mensen en levens als inspiratiebron. Maar voor mezelf is het wel een heel krachtig album. Zo van: ik fiks het zelf wel. Zo heb ik mijn eigen leven ook opgebouwd.”
En of dat allemaal ook therapeutisch is? “Ja, dat denk ik zeker wel. Maar geldt dat niet voor alle kunst? Kunst is per definitie gemaakt voor de gevoelswereld. En ik hoop dat Foreign Bloom iets bij een ander teweeg brengt. Ik maak in mijn muziek het stramien, de golfbewegingen, zeg maar. De ene is wat vriendelijker, de andere mag wat meer wrijving hebben. Maar ik wil wel dat jij je de songs eigen kunt maken. Dat je je eigen verhaal erin kunt leggen. Ik schrijf daarom ook niet belerend.” Zo benadert ze ook haar filmische werken. “Ik noem ze bewust geen videoclips. Het zijn experimentele films, als onderzoekjes naar een gevoelswereld. Dus niet met dialogen, want dan leg je eigenlijk al te veel uit. Kijk, je moet je publiek niet onderschatten. Ik wil dat iemand zelf nadenkt en zelf ervaart. En een relatie legt met zijn eigen leven. Dat is wat kunst moet doen. En wat ik met mijn muziek niet kan vullen, dat wil ik visueel aankleden en belichten. Dat is wat ik doe in de films, maar ook op een podium. Het is een eigen wereld bouwen, zoals ik deed op mijn kamertje op het internaat. Het is het universum van Foreign Bloom. En ik wil dat jij daar in gaat stappen. Ik wil al die complexe emoties voelbaar maken, die je op een psychedelische trip ook tegen zou komen. Mijn wereld is veel meer dan muziek alleen.”
Muziek, film, dit atelier… In hoeverre leren we hiermee ‘de mens Jessica Kulka’ kennen? Ze lacht, zeker ook van trots. Dat kan haast niet anders. “Ja, ik ben echt wel echt Foreign Bloom, absoluut. Ook wat je hier allemaal ziet: die verzamelingen, de kleur rood.“ We kijken naar kledingrekken vol met rode outfits, afgezoomd door een ogenschijnlijk eindeloze rij rode schoenen. ”Jazeker, ik ben heel erg bezig met fashion. Ik zie dat ook als een verlengstuk van mezelf en van mijn leven. Dat geldt ook voor de kleur rood. Foreign Bloom is een heel contrastrijk project. En juist de kleur rood heeft die emotionele contrasten. Het trekt altijd aan en het stoot ook altijd af. Het is liefde en passie. Maar het is ook agressie. En rood heeft ook met vrouwelijkheid te maken. Foreign Bloom is echt wel feministisch werk. Maar ik hou er niet van om dat te benoemen in songteksten of in filmisch beeld. Dat mag je zelf ervaren. Als ik mijn teksten op een podium aan het zingen ben in het rood, dan mag je daarbij voelen wat je voelt. Maar je ziet ook dat een vrouw in het rood aan het performen is… Dat is zo vanuit mezelf bedacht. Op het podium en in mijn kunstwerken wil ik zo zijn, in het rood.” Ze lacht. “In het normale leven ga ik juist helemaal in zwart, zoals nu. Maar heb ik wel altijd rode lippenstift en rode nagels…”
De overgang is groot, misschien wel te groot, als we door de deur het atelier verlaten en ons omringd voelen met enkel koude wind en grauwe luchten. Dit is de uiterlijke werkelijkheid. Maar was het atelier ook niet een werkelijkheid? Een innerlijke, waarin je voor even mag vertoeven? Of die je juist voor altijd met je mee mag dragen? We weten het niet. Terwijl we het net nog aan Jessica hadden gevraagd: “Welk gevoel wil je met Foreign Bloom meegeven?“ Ze dacht even na en zei: “Het gevoel als je een museum uitloopt en een goede expositie hebt bezocht.” Daar zal ze nog gelijk in hebben ook. En met The Palace You Built zal ze dat straks met gepaste trots aan de hele wereld laten zien.
