Grandmaster Flash verkondigt het evangelie van Grandmaster Flash in Heerlen
The man, the myth, en de enorm lange zit
Op een van de eerste herfstdagen van 2026 zakken we af naar Heerlen voor een portie hiphopgeschiedenis. En laten we wel wezen: we komen voor Joseph Saddler alias Grandmaster Flash. De man die de draaitafel behandelde als een laboratorium, met hem als wetenschapper. Hij, die in de South Bronx van de jaren zeventig cutting en quickmixing uitvond naast iconen als DJ Kool Herc en Grand Wizzard Theodore, en zo eigenhandig de fundamenten legde onder een complete cultuur. Dat verdient respect, geen discussie over mogelijk. De man is de grondlegger. En dat weet hij zelf ook.
Misschien iets té goed. Hij stond in de afgelopen 2 jaar maar liefst 9 keer in Nederland: als een selfproclaimed hiphoptroubadour heeft het vooral iets weg van “ik kom het goede nieuws verkondigen”, namelijk dat hij de eerste is. Grand Wizzard Theodore en DJ Kool Herc worden niet genoemd. Je komt binnen met torenhoge verwachtingen omdat je kijkt naar iemand die de muziekwereld voorgoed heeft veranderd. Maar al snel slaat die bewondering om in milde verbazing als de show meer wegheeft van een reizende prediker over zijn eigen nalatenschap dan een icoon dat zorgt voor een dik feest.
De avond begint met een kitscherige, lichtelijk cringy powerpoint. Een hommage aan wie ons ontvallen is. Eerst met een melodramatische tune eronder, en pas wanneer de afbeeldingen van overledenen relevanter worden, krijgen we zowaar pér dia twintig seconden muziek van desbetreffende artiest te horen. “Cheer when you see someone that made you happy!” Deze hommage duurt meer dan drie kwartier. Dia’s en liedjes vliegen je om de oren met animaties uit 2009 en een flinke portie word-art. We racen van The Beastie Boys naar Tribe Called Quest en van Tupac naar Biggie. op een gegeven moment vragen we ons af of er ook nog wat eigen nummers komen. Na deze hommage springen we namelijk over naar een reis door de totale muziekgeschiedenis, en het tempo is moordend. ‘Play That Funky Music White Boy, ‘R-E-S-P-E-C-T’, funk, soul, rap, en disco vliegen voorbij. Niks duurt langer dan dertig seconden. Alles wordt aan elkaar genaaid met een hoop bombarie en geschreeuw door de mic: “If I say Grandmaster, you say Flash! Grandmaster! Flash!” en “Throw your hands in the air!”
Zelfs eigen klassiekers als ‘The Message’ en ‘White Lines’komen nauwelijks voorbij als volledige tracks. Sterker nog, het zijn letterlijk de enige eigen nummers die we in anderhalf uur horen, en dan ook nog in hapklare brokken van niet meer dan 1 minuut. Mind you: ‘The Message’ duurt eigenlijk 7.09 minuten en ‘White Lines’ zo’n 4:29 minuten. In-sane. Daarover later meer. Momentum wordt continu opgebouwd en gehyped om direct weer in te storten, waardoor iedereen de beat alweer vergeten is tegen de tijd dat hij eindelijk valt.
Gelukkig zijn er genoeg momenten die de avond redden. De beste vondst is dat zijn draaitafels live worden gefilmd en enorm worden geprojecteerd op de backdrop. Een trucje dat al jaren meegaat, maar nog steeds verassend goed werkt. Voor het eerst zie je daadwerkelijk wat de man doet en waarom hij ooit zo revolutionair was. Pas dan valt op zijn plek waarom we hier staan.
Ook de behandeling van de vier elementen (dj, graffiti met youtubevideo’s op diezelfde backdrop, breakdance en rap) pakt verrassend goed uit. In het midden van de zaal is een vak ingericht waar lokale breakers gedurende 30 minutende show mogen stelen. Ook dan draait de camera die bovenop de draaitafel stond naar het publiek, zodat ook achterin meegenoten kan worden. Tijdens het geschreeuw van Flash zien we benen in de lucht draaien en wordt de daaropvolgende danser onthaald met een groot applaus. Heerlens Got Talent, we must say. Zowaar krijgen we in die twintig minuten echte breakbeats te horen, zoals ze bedoeld zijn, maar dan niet van Grandmaster Flash, maar van zijn MC.
En dan rap. Ineens staat Brainpower op het podium. Vrij casual. De zaal is al behoorlijk overprikkeld en krijgt het maar half mee. Na ongeveer één minuut is hij alweer gevlogen alsof hij per ongeluk de verkeerde deur nam. Geen Dansplaat, geen Vlinders. Zelfs deze bangers worden ons niet gegund.
Na anderhalf uur horen we eindelijk de intro van ‘White Lines’, die wederom na amper 2 minuten hakkelig overgaat in ‘Seven Nation Army’. De enige link die wij konden leggen was die van White Lines en White Stripes. Na deze overgang is hij gevlogen. Online stond dat Grandmaster Flash tot 22:30 zou duren, maar op de klok staat 21:35. Een uur langer had van ons nou ook weer niet gehoeven, maar dit afscheid, eindigend met The White Stripes, stond niet op onze bingokaart. Het paste wel bij de bijna ironische bijbelverschijning die Grandmaster Flash heet. In een flits kwam hij op, en in diezelfde flits verliet hij het podium. Zijn famous last words: “Alright that was the show, thank you for coming”. Geen encore. Na-programma DJ Luc was, net als ons, in de veronderstelling dat hij pas een uur later aan zou hoeven treden. We blijven gedesillusioneerd achter.
Bij het naar buiten lopen komen we langs de merchstand. Daar staat Brainpower zijn eigen platen te verkopen. Een ietwat surrealistisch beeld: een nationale rapheld die bij een lokaal podium zijn eigen waren staat aan te prijzen alsof het een rommelmarkt is. Er is niets van Grandmaster Flash himself te koop.
We druipen af. Niet omdat Grandmaster Flash geen legende is. Dat is hij absoluut wel. Je kijkt naar iemand die de grondlegger is van alles wat hiphop groot heeft gemaakt, en dat blijft indrukwekkend. Maar ergens onderweg is de avond ontspoord in een monument voor zijn eigen ego. Minder hommage, minder gepraat en véél meer muziek had wonderen gedaan. Want als Flash uiteindelijk gewoon staat te draaien, zie je nog steeds waarom hij ooit de beste ter wereld werd genoemd. Jammer alleen dat je daar ruim een uur voor door een hoop gezeik heen moet waden.
