Groeien als mens en muzikant door naar elkaar te luisteren
Neem elke rol aan die je wilt bij een jamsessie volgens The Element Key-methode
Wie in Leiden wil jammen, kan op aardig wat plekken terecht. Spontaan bekende liedjes spelen of echt vrij improviseren, het kan allemaal. Sinds kort zijn daar de Element Key jamsessies aan toegevoegd. Daarbij improviseer je samen, binnen een kader dat is gebaseerd op vijf elementen: aarde, lucht, water, vuur en ruimte. Multi-instrumentalist Constantin Bach zet zich in om deze vorm van musiceren te verspreiden binnen de Leidse regio: “Met deze methode kun je verschillende rollen verkennen.”
De van oorsprong Duits-Jamaïcaanse Constantin leerde de Element Key-methode kennen tijdens een optreden in Duitsland. Het systeem is bedacht door Benjamin Jamily, een breed geschoolde Zweedse multi-instrumentalist en dirigent. “Hij is onder meer in India en Ghana geweest om de lokale muziek te bestuderen, dirigeert in verschillende ensembles en orkesten en geeft ook sound healings tijdens retreats, ” vertelt Constantin, die een intensieve training volgde bij Benjamin om Element Key facilitator te worden. “Benji heeft een tijd in de Zweedse leefgemeenschap Ängsbacka gewoond, en toen hij daar aan het mediteren was, kreeg hij een ingeving voor dit systeem. Gecombineerd met zijn liefde voor de tv-serie Avatar, waarin het hoofdpersonage de elementen kan beïnvloeden, ontstond de inspiratie voor deze methode,” legt Constantin uit.
Door actief naar elkaar te luisteren, kun je verschillende laagjes toevoegen aan de muziek die je samen maakt
Hoe het werkt
De kern van de methode is een simpele richtlijn met handgebaren op basis van de elementen, die staan voor verschillende functies in het samenspel. Is jouw rol ‘Aarde’, dan zorg je voor stabiliteit, terwijl bijvoorbeeld ‘Lucht’ voor flexibiliteit zorgt. Wie ‘Vuur’ heeft, mag een solo nemen. Dit kun je toepassen met gebruikelijke muziekinstrumenten, maar je kunt ook geluiden maken met je stem, het knippen van je vingers of door te rammelen met je sleutelbos bijvoorbeeld. Bij elke sessie is er een dirigent, de ‘Avatar’, die met handgebaren de verschillende rollen toewijst. Ook die rol kan telkens door iemand anders vervuld worden, waardoor er ruimte ontstaat voor verschillende ideeën. Het is vooral belangrijk dat je nieuwsgierig bent en bereid bent om actief naar elkaar te luisteren. Zo kun je elkaar versterken en verschillende laagjes toevoegen aan de muziek die je samen maakt.”
Vreemden worden vrienden
Wat Constantin zelf in deze methode aanspreekt, is dat het je een ingang biedt om echt met elkaar in contact te komen tijdens het spelen. “Ik ben opgegroeid in Duitsland, waar veel muzikanten een klassieke opleiding krijgen,” vertelt hij. “Ik speelde gitaar en als ik hoorde dat iemand een muziekinstrument bespeelde, werd ik enthousiast: we kunnen door samen te spelen verbinding maken! Maar dan bleek vaak dat iemand alleen maar van blad kon spelen en alleen maar enkele stukken. Dat is zo jammer! Daarom werd ik verliefd op improvisatie. Ik heb gitaarles gehad van mijn zesde tot mijn achttiende, en heb veel geleerd van de vele jamsessies die ik heb bezocht. Ik word echt ziek van jamsessies waar het eigenlijk niet draait om de interactie tussen muzikanten, maar om het spelen van afgetrapte covers en waar één gitarist de held uit kan hangen en eindeloos soleert, zonder dat de muzikanten naar elkaar luisteren en echt met elkáár musiceren. Bij The Element Key wordt juist het gemeenschapsgevoel versterkt. Ik blijf me erover verbazen hoe vreemden elkaars vrienden worden door het samenspelen bij onze sessies, in een tijdsbestek van enkele seconden.”
Jammen volgens deze methode kan helpen om verschillende gebieden van je persoonlijkheid te stimuleren
Een fout is ook een bijdrage
Door die sociale component ziet Constantin ook potentieel om The Element Key in te zetten als team building-activiteit. Het systeem leent zich immers ook voor mensen die niet per se een muziekinstrument kunnen bespelen. De kracht van de methode zit ‘m niet alleen in de combinatie van afspraken en vrijheid, maar ook het idee dat iedereen verschillende rollen kan aannemen: “Tijdens een sessie kun je je afwisselend aan verschillende elementen verbinden. Zo kan je beslissen om tijdens het spelen een rol aan te nemen waarmee je in het dagelijks leven moeite hebt. Bijvoorbeeld leiding nemen, of juist om naar een ander te luisteren en te volgen. Zo helpt het muziek maken je om die verschillende gebieden van je persoonlijkheid te stimuleren. Het is een heel open en speelse manier om je kracht te ontdekken en te werken aan je kanten van jezelf die je wilt verbeteren. We willen elkaar aanmoedigen om iets te proberen en de vrijheid te nemen om dingen te ontdekken. Fouten maken hoort daar ook bij. Je zult nooit te horen krijgen dat je een slechte muzikant bent, iedereen blijft gelijkwaardig. Ook je fouten kunnen iets bijdragen aan het geheel.”
Accepteer de 'social' cookies voor deze 'youtube'-embed.
cookie-instellingen aanpassen
Groeiend internationaal netwerk
Na het ontstaan in Zweden is de Element Key-methode hard op weg om Europa te veroveren. Met jamcirkels in Noorwegen, Polen en Duitsland is echt een internationale beweging aan het ontstaan. Oprichter Benjamin werkt momenteel aan de lancering van een website voor het wereldwijde netwerk van The Element Key, waarop je alle jamcirkels kunt terugvinden.
Ook in Nederland wint The Element Key terrein. In de afgelopen maanden heeft Constantin een Leidse groep enthousiastelingen om zich heen verzameld, die regelmatig samenspeelt. Nu er een kleine Leidse community tot stand is gekomen, wil hij deze verder uitbouwen. Ook start hij in september met een cursus improviseren volgens The Element Key bij het LAK, het kunst- en cultuurcentrum van de Universiteit Leiden.,
Doe je mee?
Belangstellenden zijn van harte welkom om een keer mee te spelen. Meedoen is in principe gratis, tenzij er betaald moet worden voor de huur van een repetitieruimte. Dan dragen de deelnemers met elkaar de kosten. Wil je een keer meespelen, stuur Constantin dan een bericht.
