The Bird Experience in het Slachthuis: Uit de as van 1970
Optreden in Slachthuis Haarlem is compleet met biljart en flipperkast
Naar het Slachthuis gaan op vrijdag 29 mei is altijd een feest. Wij vinden het een van de meest iconische muziekzalen die nog bestaan. De prachtige industriële gietijzeren bouw, de balkons en trap in het midden. Aan de muren macabere poppen van plastic afval met varkenshoofden van papier maché die heerlijk met contrasteren met de prachtige bar waar een strak snoer vrolijke lampen overheen hangt. Als waren we in een tiki-bar. Het biljart, de flipperkast…
Genoeg! We komen voor de muziek!
Jong geleerd
We lopen Mees Vullings tegen het getatoeëerde lijf. Mees is bedenker, zanger en frontman van The Bird Experience, waar we voor zijn gekomen. Het voorprogramma is Glitz, een band van vier jongens die zich laten inspireren door de eerste Queen-jaren. Op het oog lijkt dat niet een strakke match. Glitz is zwaarder aan de rock en psychedelisch genoeg, maar toch echt meer Queen dan Pink Floyd. We vermoeden een plug van het Slachthuis of van de manager. Dus vragen we vooraf aan Mees of hij wel inspraak heeft in het voorprogramma?
Niet alleen bevestigt Mees zijn instemming. Hij begint tevens een gloedvol betoog over Glitz. ,,Kijk eens naar de passie en show van die gasten en bedenk hoe jong ze nog zijn! Ik speelde niet eens muziek op die leeftijd. Ik begon op m’n negentiende pas met mondharmonica!”
Kijkend naar waar Mees, als frontman van twee bands, nu staat, hebben we goede hoop voor Glitz.
Glitz
Devotie
Mees zegt niets teveel. Glitz is niet zo’n bandje dat quasi nonchalant naar een paar pedalen kijkt en dan Joy Division speelt en de stelling omarmt dat Sid Vicious ook geen gitaar kon spelen. Deze jongens zijn wel de baas over hun instrumenten!
Niet alleen dat – de show is ook een show. De kleren, de looks: de boys zien eruit alsof ze klaar zijn voor een tijdmachine naar begin jaren zeventig. Hun muziek vertelt dat ze dat ook echt zouden willen.
Alle nummers komen met veel overtuiging van het podium. Deze jongens maken zich geen zorgen of we hen leuk vinden, of hun act wel aanslaat. Ze slaan gewoon aan zonder dat we daar nog veel over te zeggen hebben. Publiek dat op The Birdie Experience afkomt staat open voor dit profiel. Zeker de nummers met sterke Queen-resonanties gaan er lekker in. Het feit dat zanger Noël uiterlijk een verdienstelijke Brian May-impersonator is, wordt op dat moment wel iets verwarrend.
Klein kritiek puntje: de bass drum is net niet lekker uitversterkt, waardoor die klinkt als een wat laffe plof. Toch durven we na de laatste noten te zeggen: Glitz niet te stoppen. De band heeft niets op het podium achtergelaten. Gezien hoe goed ze nu al waren, willen we Glitz graag terugzien met een goed versterkte drum. We dromen voorzichtig van hoe goed dat gaat zijn.
The Bird Experience
Veel tijd om na te denken is er niet
Soms is het gesprek prima leuk waardoor je de goede vraag vergeet te stellen. Staan we even ervoor net met Mees te praten, hebben we hem niet gevraagd waar de bandnaam vandaan komt. Bij deze beloven we jullie een interview! Terug naar nu, nu de band in vol ornaat voor ons staat.
Uit het donker klinkt een mondharmonica solo die eindigt op een langgerekte noot. Drum en gitaren vallen bombastisch in, blèrend, zoals het licht nu ook. The bird has landed!
Het couplet is strak gespeeld met de zang van Mees half sprekend half zingend eroverheen. We menen te horen dat Mees iets meer richting Tom Waits gaat als we zijn stem vergelijken met Heath. Maar veel tijd om na te denken krijgen we niet. De band is los, letterlijk bijna. Bij het eerste nummer beweegt de bassist al meer dan sommige bassisten een heel optreden lang. De achtergrondzangeressen laten zich ook niet onbetuigd terwijl ze Mees vocaal omlijsten.
De band heeft ons gelijk bij het nekvel en laat eigenlijk niet meer los. Hun stijl is stuwend, drijvend. Het is zowel Chicago blues rock als delta blues rock, met daardoorheen gewrochten als een sierhek: jazz. Ja echt, jazz. Niet dat experimentele gefriemel, of die onbestemde lift muziek waar jazz helaas mee geassocieerd wordt. Nee! Denk East Broadway Rundown van Sonny Rollins en Ah Um van Charles Mingus.
Bij het tweede nummer, The Bird Boogie, komt dit heerlijk samen. Een lopend drum-roffeltje dat doet denken aan Radar Love pakt door na een wild begin. Het klinkt als een trein op rails. We zitten in die trein, die wel wat van een achtbaan weggeeft. De trein rijdt door prachtige en ruige stukken Amerikaans landschap als de instrumenten uitwaaieren, terwijl de drum door roffelt. Instrumenten komen op hoge snelheid samen als we bergafwaarts met de rammelende trein in rap tempo het eindstation ingaan. Harder lijkt het te gaan in plaats van zachter! Bruusk en met een schok komen we tot stilstand. Extatisch.
De visuele magie
De tijdmachine van een halve eeuw terug
Anders dan Glitz is The Bird Experience muzikaal niet eenduidig seventies. Toch doen de outfits dat wel vermoeden. Specifiek die tijd waar de middeleeuwen een kleding inspiratie vormen voor bands en waar hippie en rock elkaar goed vasthouden. Een tijd van een halve eeuw terug. Wapperende pijpen en mouwen, maar toch strakke jasjes, broeken en bustiers. Met net die lichte hint naar tovenaars en heksen. En natuurlijk een hele outfit van velours, zoals het jaloersmakende, paarse pak dat Mees aan heeft.
Dat maakt Mees terecht de master of ceremonies. Dit alles wat we voor ons zien komt immers uit zijn voorstellingsvermogen. Dankbaar zijn wij, maar ook de bandleden. Zoveel blijkt wel bij het rondje band voorstellen waarbij gitarist Redmer enthousiast bij alles naar Mees wijst als bron van alle goeds dat we vanavond zien.
Toch, als we Mees mogen geloven, is dit uiteindelijk wel één groepsproces. Kijk naar de passie van alle muzikanten in de band, de zangeressen, de kleding, de fotografie en stijl op de vandaag uitgekomen vinyl van hun album. Daarachter schuilt een groep mensen die niet oogt als een team, maar als een familie waar je bij wilt horen. Mees bedankt ze allemaal en wijst ze aan. Vooraan schreeuwt Dars, drummer van Heath: ,,Hé, je vergeet iemand!” We houden onze adem even in. Is er een breuk aanstaande? Nijd in Heath?! Niets van dat. Dars wijst naar de grijze man naast hem in het zwarte shirt met witte polka dots. Het is de vader van Mees.
De duivel en de ziel
Band is een verzameling mensen uit de polders van West-Nederland
Door al die ‘zwarte’ Amerikaanse stijlen in de mixer te doen, krijgt The Bird Experience veel soul zonder als Stevie Wonder te klinken. Sterker: luister je naar The Bird Experience, een verzameling mensen uit West-Nederlandse polders, dan begrijp je ineens wat soul is. Bij The Bird Experience zijn zowel Otis Redding als Sly and the Family Stone altijd wel in de buurt. Let je goed op hun ritmes, dan hoor je vaker wel dan niet funk. Maar schuren doet het altijd zoals bij Otis. Maar zeker ook zoals by Cuby and the Blizzards: de blues geeft de clues.
If Dead Could Dance laat daar geen misverstand over bestaan. Onheilzaam klinken de stemmen van de zangeresses als muzen uit het graf. Naarmate het nummer voortgaat begint de muziek meer en meer ons op ze toe te zuigen in een draaikolk. Het opvolgende Memoria gaat een stapje sneller en via Rain Dogs komen we met het geluid van een oude Amerikaanse carnival in de draaimolen van ‘Joe’s House of all American Family Entertainment’. Waarbij aangetekend dat Mees met zijn kenmerkende mondharmonica en zang het doet klinken alsof de draaimolen-exploitant de dood zelf is die ons komt halen.
Conclusie
De cover van het Tom Waits-nummer Rain Dogs is het sleutelnummer van dit optreden. Luisterend naar de interpretatie die deze band daaraan geeft, komt alles samen. Thematiek, rauwheid, die eindeloze mix van oorspronkelijk ‘zwarte’ muziekstijlen, het uitstapje naar een carnival wat we allemaal kennen van Tom Waits. En toch is dit niet Tom Waits. Dit is Mees die dezelfde inspiratie heeft gepakt als Tom Waits, meer Southwestern Psychedelic Rock toevoegt (denk: The Doors), en nu staat er iets origineels dat uiteindelijk het meest op zichzelf lijkt.
The Bird Experience is het beste te omschrijven als een vogel die oprijst uit de as van de muziek uit het decennium rond beide kanten van 1970. In het Engels heet dat de Phoenix. In het Nederlands noemen we dat de vuurvogel die symbool staat voor de wedergeboorte. En dat is wat we vanavond hebben gezien.