Horror omzetten in klanken
Berichten uit de horrorscape: Tom Koenrades vertelt over het omzetten van een script naar gevoel bij LIFF-film ‘Metamorfose’

15 oktober is de dag van de Leidse films op het Leiden International Film Festival. Er draait in het Volkshuis een film van twee Leidse rappers, bekend van TENREK. Jacob Noordegraaf regisseerde de horrorfilm ‘Metamorfose’ en de filmmuziek is van Tom Koenrades. Nieuwsgierig vragen we aan Tom: hoe ging dat proces?
Descenden naar een horrorscape
Hoe vaak is een componist vanaf het begin bij een filmproject betrokken? Bij Metamorfose gebeurde dat. Tom ging componeren toen er alleen maar een script was. Geïnspireerd door method acting sloot zich een week op in zijn kamer, omringd door planten. Zo probeerde hij de terrarium-vibe in zichzelf te pakken. In die kamer maakte hij dertig soundscapes en fragmenten. Tien werden gebruikt als basis van de filmshoot, in plaats van dat de muziek gevormd wordt naar de bestaande shots.
In zijn eerste versie sloop die beklemming en ongemak in elk nummer door, want dat was (met de lieve chemie tussen de hoofdrolspelers) het gevoel dat Tom bij het scenario kreeg. Dat mocht wel wat minder grimmig, vonden de regisseurs, dus paste hij dat aan. Hij vroeg zich af: “Hoe ga ik van het lieflijke begin van de film langzaam descenden naar een soort horrorscape?”
Huh?
“Als je mijn studio zou binnenlopen toen ik dit componeerde, denkt iedereen: ‘Wat hoor ik hier?’ Tom componeerde namelijk “hele rare geluiden in een loop. Ik probeer hele rare distorted tonen die me pakken, en daarmee verder te gaan.” Het is voornamelijk een ambient soundtrack, maar met elementen van synth-wave en er zitten ook veel samples in, gemorpht met samples van drums en stemmen. Je kunt het totaal het beste omschrijven als dark ambient.
Dat compositieproces beviel zo goed dat hij nu vaker zo werkt, puur op gevoel. “Het zorgt ervoor dat de muziek uniek is en meer op zichzelf staat, los van de film – dat vind ik belangrijk.” Tom gaat de filmmuziek als album uitbrengen, verklapt hij.
Bij het componeren waren zijn voorbeelden Mort Garson’s album ‘Mother Earth’s Plantasia’ (synthscapes bedoeld voor planten, niet toevallig gemaakt in de trippy jaren ’70), ambient-artiest en filmcomponist Oneohtrix Point Never en “mijn lievelingshorrorfilm”, Hereditary. Toen die film uit was, bekeek Tom het script om te zien hoe de film precies in elkaar zat en luisterde tegelijkertijd naar de soundtrack.
Naast eigen composities van Tom dachten ze in eerste instantie een aan klassiek stuk met copyright erop. Dat lukte uiteindelijk financieel niet. Qua oplossing moest het even out of the box. Het zorgde voor een soundtrack die specifieker bij Metamorfose past dan de klassieker – “er is iets unieks uitgekomen en ik ben er trots op!”

In the box producer
Het grote verschil van het maken van je eigen single is dat het bij film al snel veel technischer wordt. In het begin kun je net als bij singles experimenteren, de soundscape moet zó vervormd worden naar dat hij bij de scène past en het beeld versterkt, dus dat is honderd keer terugkijken en aanpassen.
Tom maakte alle synths en ambientgeluiden die in de film zitten – niets van anderen, en ook geen bestaande samples. “Ik ben een in the box producer, ik houd van knippen en plakken van de elementen die ik heb.” De klanken zijn gesyntheseerd en met een theremin gemaakt.
De filmmuziek is ingebed in alle geluid van de film, “het is leuk hoe sounddesign en muziek samen een filmelement omhoog kunnen stuwen.” Met Twan Verboom (sound design) en Poul Sven de Haan (eindverantwoordelijke geluidmix) “vormden we een heel fijn soundteam.” Het was de eerste keer dat hij samenwerkte in dit proces. De anderen wilden er het maximale uithalen, “ik kwam aan met mijn baby, mijn muziek, die zij lieten groeien.”
"Ik zou meer filmmuziek willen maken, maar merk dat ik steeds meer val voor andere vormen van media, zoals documentaire, maar het liefst wil ik richting games. Om voor games een originele soundtrack te maken is een droom,” sluit Tom af.
Metamorfose draait op donderdag 15 oktober van 21:15 tot 22:14 uur in het Volkshuis op het Leiden International Film Festival. Meer info vind je hier: https://www.liff.nl/Voorstelling/metamorfose-nl-nl202610151915/
