De platenkast van… Esther Kloosterman
"Ik ben op mijn 24ste begonnen met platen verzamelen, maar muziek was er altijd al".
Via een smal gangenstelsel, achter een voordeur vol deurbellen, in een Leeuwarder achterafstraatje, belanden we plotseling in een rustige binnentuin. Hier woont Esther Kloosterman. In haar sfeervol ingerichte woning staat een goedgevulde platenkast die net zo veelzijdig is als zijzelf. Want naast dj'en als Famke Helsema houdt Esther zich bezig met programmering, inclusiviteit en alles wat met muziek te maken heeft.
Je doet ontzettend veel verschillende dingen.
Esther lacht "Ja!" Als dj treedt ze op onder de naam Famke Helsema, waarbij inclusiviteit een belangrijk uitgangspunt is. Daarnaast is ze initiatiefnemer van FFATAAL, dat is opgezet om meer diversiteit in de dj-scene te creëren.
"Ik ben er nu niet superactief mee bezig, maar we zijn ooit begonnen, omdat we zagen dat er weinig vrouwelijke dj's waren. Samen met Cora Ziengs, beter bekend als DJ Coco Cocquelicot uit Groningen, heb ik workshops voor vrouwen opgezet. Door deze specifiek voor vrouwen aan te bieden, werd de drempel lager. Zo kregen meer vrouwen uit Friesland de kans om achter de draaitafels te stappen." Ook wordt Esther regelmatig gevraagd om programma's samen te stellen, zoals tijdens The Wall Is Yours in het Fries Museum.
Een andere droomklus? De programmacoördinatie van Record Store Day. "Dat heb ik dit jaar voor de tweede keer gedaan. Ik ben verantwoordelijk voor alle instores in Nederland. Dan heb ik contact met boekers, managers, artiesten en platenzaken. Dat is echt ontzettend leuk."
Van TMF naar vinyl
Met zoveel werk in de muziekwereld verwacht je bijna vanzelf een indrukwekkende platencollectie. "Ik ben op mijn 24ste begonnen met platen verzamelen, dus dat is nu ongeveer elf jaar geleden. Maar muziek was er altijd al. Als kind zat ik urenlang voor TMF, MTV en The Box. Ik had een groot A4-schrift waarin ik elke maand mijn eigen Top 40 maakte. Toen luisterde ik vooral naar pop en r&b. Justin Timberlake, dat soort dingen."
Wat was de eerste plaat die je kocht?
"Ik heb me voorbereid, anders was het één grote chaos geworden," lacht ze terwijl ze een plaat uit de kast haalt. Het is If You Leave van Daughter. "Een heel melancholische plaat. Cinematisch, prachtig gezongen, maar ook ontzettend verdrietig. In die periode gaf die muziek me veel troost. Ik draai hem eigenlijk nooit meer. Vandaag heb ik hem voor de lol weer eens opgezet, maar ik kan er niet meer zo goed naar luisteren. Ik bewaar ‘m wel. Gewoon uit nostalgie."
Alles komt goed
Een plaat die juist altijd op kan, is De Toegift van De Toegift. "Die geeft me echt een 'alles komt goed'-gevoel. De teksten, de sfeer, het thema van zee en strand... daar houd ik zelf ook enorm van. Ik zing alles mee." Zelfs tijdens haar dj-sets duikt de band soms op. "JARO heeft een remix gemaakt van Zo Waren de Dagen. Die gebruik ik af en toe in een set. Dat is leuk, want soms zie je ineens iemand helemaal los gaan, omdat die De Toegift herkent. En anderen denken juist: hé, wat is dit ineens, Nederlandse teksten op de dansvloer?"
Dansen met een boodschap
Als Famke Helsema probeert Esther maatschappelijke thema's subtiel in haar sets te verwerken. "Ik kies mijn muziek altijd op basis van de plek waar ik draai. Op Explore the North is veel meer ruimte om te experimenteren of explicieter een boodschap mee te geven. Dan draai ik meer alternatieve of experimentele tracks. In een club werkt dat weer anders. Daar zit die boodschap er nog steeds in, maar veel minder nadrukkelijk." Het draait voor haar niet om activisme op de voorgrond. "Ik wil vooral dat mensen zich vrij voelen. Dat ze kunnen dansen en zichzelf kunnen zijn."
De nieuwste aanwinst
Haar meest recente aankoop is Singin’ to an Empty Chair van Ratboys. "Toen ik die plaat voor het eerst hoorde wist ik meteen: die moet ik hebben. De stem van de zangeres, de opbouw van de nummers... het is gewoon een prachtige luisterplaat." Ze hield de release al in de gaten en kocht de lp uiteindelijk rechtstreeks bij de band tijdens Grasnapolsky. "Ik heb hem niet laten signeren. Dat hoeft voor mij niet zo."
Iedereen zou deze plaat moeten horen
Als Esther één album moet aanraden, hoeft ze niet lang na te denken. "’No Geography’ van The Chemical Brothers. Toen ik die voor het eerst hoorde werd ik echt weggeblazen. Er staan enorme bangers op, maar juist nu spreken nummers als The Eve of Destruction en MAH me ontzettend aan. Je mag je boosheid voelen." Ook in haar dj-sets keren nummers van het album regelmatig terug. "Free Yourself gebruik ik vaak. Mijn doel is dat mensen zich vrij voelen op de dansvloer. Dat ze alles even los kunnen laten. Bij deze muziek zie je mensen echt volledig opgaan in die climaxen."
Muziek als veilige uitlaatklep
Een belangrijke inspiratiebron is Charlotte Adigéry. "Ik vind haar geweldig. Ze verwerkt activisme in haar muziek, maar wel met humor en heel authentiek. Dat heeft mij ook geïnspireerd om met inclusiviteit bezig te zijn." Toch hoeft het politieke niet altijd letterlijk te zijn. "Als mensen bij mij hebben gedanst en een mooie avond hebben gehad, dan is mijn doel bereikt. De maatschappelijke laag zit er voor mij onder. Muziek is voor mij een plek om spanning kwijt te raken. Zelf ga ik ook graag naar een stevig rockconcert om alles eruit te gooien. Een concert of dansvloer is een plek voor ontlading."
Favoriete Friese artiest
Na even zoeken in de platenkast haalt Esther een album van indie folk artiest Immen tevoorschijn. "Zij woont inmiddels niet meer in Friesland, maar zingt wel in het Fries. Haar optreden op Explore the North vond ik echt prachtig. Met zulke kleine liedjes krijgt ze een hele zaal stil. Dat ontroert me. Ik word daar gewoon heel blij van."
Eén advies
Als ze muziekliefhebbers nog iets mag meegeven, is het vooral nieuwsgierig blijven. "Beperk jezelf niet tot één genre. Verken het hele spectrum. Je kunt altijd verrast worden door iets wat je nog niet kende. Dat vind ik zelf ook het leukste." Ze noemt als recent voorbeeld de Ierse artiest Hen Ogledd. "Het nummer Scales Will Fall blies me compleet omver. Jazz, pop en rap komen daarin samen. Dan denk ik echt: wauw, dat iemand zoiets kan maken. Zo'n nummer draai ik vervolgens helemaal grijs."