Audiovisuele installatie ‘Minami-No-Tori’ laat luisteren, kijken én nadenken
Een zee van stemmen
Tot 27 september is in de afdeling ‘Utrecht Lokaal’ van het Centraal Museum in Utrecht de audiovisuele installatie Minami-no-tori van de Utrechtse percussionist en componist Daniel Cross te zien. Cross maakt in deze installatie zichtbaar hoe geluid en beeld elkaar kunnen versterken.
Bij binnenkomst word je direct ondergedompeld in een zee van stemmen. Waar ze vandaan komen en wat ze precies zingen, is in eerste instantie niet duidelijk. De lichte ruimte, met witte muren en grote ramen, wordt onderbroken door acht grote schermen op verschillende wanden en glazen schotten. Op ieder scherm is een vocalist te zien, telkens tegen een zwarte achtergrond en gekleed in verschillende tinten blauw.
De titel Minami-no-tori verwijst naar het eiland Minami Torishma, waarnaast grote hoeveelheden zeldzaam en kostbaar metaal in de zeebodem zitten. Het delven van deze metalen is gunstig voor economische doeleinden, maar veroorzaakt tegelijkertijd enorme schade aan de oceaan en haar zeeleven. Volgens het museum bezingt Minami-no-tori ‘de bitterzoete realiteit van een samenleving die, bevangen door hebzucht, zichzelf te gronde richt.’
‘Nothing is heavier than gold when you’re drowning’, zingen de vocalisten. Een zin die de paradox van de installatie en het verhaal van Minami Torishma weergeeft: wat op het eerste gezicht van waarde is, kan uiteindelijk juist een last zijn.
De sfeer die de installatie in de ruimte creëert, verandert geleidelijk. De vocalisten variëren tijdens hun zang in volume en intensiteit, waardoor de stemmen op verschillende momenten een andere lading krijgen. Ook het licht speelt een belangrijke rol. Gedurende de installatie verschijnt steeds meer blauw licht dat rondom de vocalisten beweegt en een schaduwspel creëert. Het versterkt de sfeer die door de stemmen wordt gewekt. Dat de visuele elementen voor Cross net zo belangrijk zijn als het geluid, wordt hier duidelijk.
Ook terwijl je door de ruimte beweegt, verandert de ervaring. Op verschillende plekken hoor je andere combinaties van stemmen en verschuift het volume. Pas in het midden komen ze samen. Cross vraagt je om door de installatie te bewegen, te luisteren en de tijd te nemen. Want hoewel de schermen los van elkaar hangen, vertellen de stemmen samen één verhaal.
Te zien: Minami-no-tori, tot zondag 27 september 2026 @ Centraal Museum, Utrecht
